حجت‌الاسلام محسن قرائتی
خداوند درآیه 130 سوره بقره می‌فرماید: «وَ مَنْ يَرْغَبُ عَنْ مِّلَّةِ إِبْرَهِيمَ إلَّا مَنْ سَفِهَ نَفْسَهُ وَلَقَدِ اصْطَفَيْنَهُ فِى الدُّنْيَا وَإِنَّهُ فِى الْأَخِرَةِ لَمِنَ الصَّلِحِينَ؛ كیست كه از آئین ابراهیم روى بگرداند، مگر كسى كه خود را (فریب داده و) بى‌خردى كند؟ و همانا ما او را (ابراهیم) در این جهان برگزیدیم و قطعاً او در جهان دیگر (نیز) از صالحان است».
* نکته‌ها
این آیه با توجّه به تابناكى و پاكى چهره ابراهیم و آئین او مى‏پرسد، چه كسى جز افراد نادان و سفیه از ابراهیم و اهداف او اعراض مى‏كند؟! آئین او به قدرى ارزش دارد كه پیامبر(ص) مفتخر است كه راه او راه ابراهیم است.
ابراهیم كسى است كه در منطق، مخالف كافر را مبهوت مى‏كند: «فبهت الذى كفر » [1] و در شجاعت یك تنه همه بت‏ها را مى‏شكند: «فجعلهم جذاذاً»[2] قرآن او را حلیم معرّفى مى‌کند و در صبر و توكّل نیز نمونه و سرآمد است ،تا آنجا كه درون آتش افكنده مى‏شود، بى‏آنكه واهمه‏اى داشته باشد. در سخاوت گوساله چاقى را براى مهمانان كباب مى‏كند. در تسلیم، كودك خود را در بیابان بى آب و گیاه مكه رها می‌کند و آنگاه كه او به سن نوجوانى مى‏رسد، به امر خداوند كارد بر گلوى او مى‏گذارد. آرى، انسان تنها با فریب دادن خرد خویش مى‏تواند از ادیان الهى‌گریزان باشد «سفه نفسه».
ابراهیم(ع) در دعایى از خداوند خواست كه: «ألحقنى بالصالحین»؛ مرا جزو صالحان قرار ده [3] خداوند دعاى او را استجابت كرده و مى‏فرماید: ابراهیم در آخرت از صالحان است.
حضرت ابراهیم براى نسل بشر، مركز امن، رهبر معصوم، رزق فراوان، توفیق اسلام و تسلیم، قبول توبه و سعادت از خدا طلب مى‏كند و کسی که راه آن حضرت را رها كرده و به دنبال دیگران برود، سفیه و نادانى بیش نیست!!
در فرهنگ قرآن، به افرادى كه حقائق را نادیده انگاشته و كفران نعمت كنند، سفیه گفته مى‏شود. چنانكه به بنى‏اسرائیل به جهت بهانه‏هاى بى‌موردى كه درباره‏ تغییر قبله مى‏گرفتند، سفیه گفته شده است: «سیقول السفهاء».
 در ذیل آیه‏ «و لاتؤتوا السفهاء اموالكم» نیز از امام (ع) نقل شده است كه فرمود: كسى كه شراب بخورد، سفیه است. چنین شخصى به جاى نوشیدنى‏هاى مفید و حلال، به سراغ آشامیدنى مضرّ و حرام مى‏رود. آرى، كسانى كه راه حقّ را رها کرده و بیراهه مى‏روند، سفیه هستند و آن كس كه در انتخاب رهبر و مكتب، قدم درست بردارد عاقل است. در حدیث مى‏خوانیم: عقل همان چیزى است كه به وسیله آن خدا عبادت شود وگرنه شیطنت است.
* پيام‌ها
1- سفیه كسى است كه منطق، مكتب، رهبر و راه حقّ را نادیده گرفته و به دنبال هوس‌هاى خود یا دیگران رهسپار شود: «سفه نفسه»
2- اعراض از دیندارى و خردورزى، دلیل بى‏خردى و سفاهت است: «من‏یرغب... سفه ‏نفسه»
از‌: حوزه نیوز
ـــــــــــــــــــــــــــــــــــ
1) بقره، 258.       2) انبیاء، 58.       3) شعراء، 83.