نفت ۲۰۰ دلاری کابوسی که ترامپ
و ماشین جنگی آمریکا را زمینگیر میکند
۱۴۰۴/۱۲/۱۶
پیشبینی نفت ۱۵۰ تا ۲۰۰ دلاری و جهش قیمت گاز؛ از پیامدهای جنگ آمریکا و رژیم صهیونی با ایران است که بازارهای مالی دنیا را به هم میریزد و ترامپ و نتانیاهو را از این اقدام پشیمان خواهد کرد.
به گزارش خبرنگار ما، تجاوز آمریکا و اسرائیل به خاک مقدس ایران و پاسخهای کوبنده و درس آموز نیروهای مسلح کشورمان وارد نهمین روز شده است.
ایران در حال تنبیه متجاوزان آمریکایی است که از خاک کشورهای حاشیه خلیجفارس به کشورمان حمله میکنند و این درگیری باعث ایجاد مخاطرات کشتیرانی در این منطقه شده است.
در حالی که پیش از این روزانه صدها شناور از جمله نفتکشهای غولپیکر از این آبراه عبور میکردند، حالا ترددها از تعداد انگشتان یک دست هم کمتر شده است. بلومبرگ در گزارشی خبر داد که دادههای کشتیرانی نشان میدهد فقط نفتکشهایی که با ایران ارتباط دارند از تنگه هرمز عبور میکنند.
نفت ۱۰۰ دلاری؛ نخستین نتیجه جنگ
در هشت روز گذشته با تشدید تنش و بیثباتی در خلیجفارس، نفت برنت به بیش از ۹۴ دلار رسید و نرخ معاملات نفت در بندر شانگهای چین و همچنین در بازار ابوظبی از ۱۰۰ دلار عبور کرد. روز گذشته، اولین فروش فیزیکی نفت خام با قیمت بالای ۱۰۰ دلار در هر بشکه در Murban Crude امارات به ثبت رسید و تا زمان تهیه این گزارش با قیمت هر بشکه ۱۰۳ دلار معامله شد.
اهمیت نفت Murban امارات در این است که در حال تبدیل شدن به یک شاخص قیمتی جدید نفتی در آسیاست.
این قیمتها در حالی است که ایران هنوز به طور رسمی اعلام نکرده تنگه هرمز را مسدود میکند، ولی کشتیها از ترس امنیت خود جرأت عبور از تنگه را ندارند.
بزرگترین افزایش هفتگی قیمت نفت در ۴ دهه گذشته
بر اساس گزارش رسانههای بینالمللی، نفت خام آمریکا تنها تا روز جمعه با ۳۵ و ۶۳ صدم درصد افزایش، بزرگترین افزایش هفتگی در تاریخ قراردادهای آتی از سال ۱۹۸۳ را ثبت کرد.
همچنین قیمت نفت برنت با حدود ۲۸ درصد افزایش، بزرگترین افزایش هفتگی خود ازآوریل ۲۰۲۰ را ثبت کرد.
علاوهبر این، در پی تنشها و درگیریها در محدوده خلیجفارس، قیمت اوره فوب خلیجفارس افزایش شدیدی داشته و در یک هفته گذشته بیش از ۵۰ درصد رشد کرده است.
نفت ۱۵۰ دلاری و کمبود کالا در مرحله دوم
افت شدید ترددها از تنگه راهبردی هرمز که میزبان تجارت نزدیک به ۲۰ درصد نفت جهان است، چشماندازهای قیمتی عجیبی را در بازار نفت ترسیم کرده است؛ موضوعی که حتی مسئولان اقتصادی کشورهای خلیجفارس که محافظهکارانه سخن میگویند، قادر به کتمان آن نیستند.
سعد الکعبی، وزیر انرژی قطر در گفتوگو با روزنامه فایننشال تایمز گفت: حملات (رژیم) اسرائیل و آمریکا در منطقه و اقدام تلافیجویانه ایران ممکن است ظرف چند روز تمام صادرکنندگان انرژی خلیجفارس را متوقف کند و قیمت نفت را به ۱۵۰ دلار در هر بشکه برساند و این مسئله اقتصادهای جهان را از پا درمیآورد. وی افزود: اگر این جنگ چند هفته ادامه پیدا کند، رشد تولید ناخالص داخلی در سراسر جهان تحتتأثیر قرار خواهد گرفت، قیمت انرژی برای همه افزایش خواهد یافت، با کمبود برخی کالاها مواجه خواهیم شد و زنجیرهای از واکنشها شکل میگیرد که در آن کارخانهها قادر به تأمین نیازها نخواهند بود. اما این همه ماجرا نیست. وزیر انرژی قطر همچنین اشاره کرد که قیمت گاز ممکن است به ۴۰ دلار بهازای هر یک میلیون واحد حرارتی بریتانیایی برسد؛ رقمی نزدیک به چهار برابر سطح پیش از آغاز جنگ. او خاطرنشان کرد: علاوهبر انرژی، تمامی مبادلات تجاری دیگر میان کشورهای خلیجفارس و جهان نیز متوقف خواهد شد که این امر تأثیر قابلتوجهی بر اقتصادهای خلیجفارس و همه شرکای تجاری در سراسر جهان خواهد گذاشت.
آمریکا زیر ضربههای قیمت انرژی
آمریکاییها کم کم دارند عواقب حمله جنایتکارانه خود را مشاهده میکنند. شبکه سی ان بیسی گزارش داد که در سه روز گذشته قیمت بنزین در پی جنگ ایران هشت و نیم درصد افزایش داشته که از زمان توفان کاترینا در سال ۲۰۰۵ بیسابقه است. به گزارش خبرگزاری فارس؛ احمد صالحی درخصوص افت شاخصهای جهانی بورس انرژی با توجه به تبعات اقتصادی جنگ آمریکا و رژیم صهیونی با ایران اظهار داشت: شاخص بورس به عنوان آخرین سیگنال اقتصاد در دنیا، از شاخصهای آسیایی مانند کره و ژاپن شروع به واکنش کرده است؛ بهگونهای که شاخص بورس کره در سه روز اول جنگ حدود ۲۰ درصد افت داشته و شاخص بورس ژاپن نیز حدود ۸ درصد کاهش یافته است. این کشورها از اصلیترین مصرفکنندگان انرژی در جهان هستند و همین موضوع نشان میدهد که ریشه اصلی افت شاخصها به مسئله انرژی در جهان بازمیگردد.
وی افزود: حتی شاخصهای اروپایی نیز حدود ۶ تا ۷ درصد کاهش داشتهاند و شاخص بورس دبی نیز حدود ۵ درصد افت کرده است. این میزان کاهش بسیار سنگین است و میتوان آن را با بحران مالی آمریکا در سال ۲۰۰۸ مقایسه کرد؛ بحرانی که طی حدود ۶ ماه باعث افت ۲۰ درصدی شاخصهای بورس شد. صالحی ادامه داد: در بازار مالی آمریکا نیز شاخصهایی مانند داوجونز حدود ۴ درصد و نزدک حدود ۳.۵ درصد کاهش داشتهاند که نشاندهنده افت قابل توجه بازارهای مالی است. وی درباره دلیل این افتهای بزرگ گفت: علت اصلی به موضوع انرژی بازمیگردد. به نظر میرسد بازارهای جهانی در روزهای اخیر متوجه شدهاند که مسئله امنیت انرژی، که به امنیت تنگه هرمز و احتمال مسدود شدن آن برای نفتکشها مرتبط است، موضوعی بسیار جدی است. بهطوری که تنها طی یک روز شاهد حدود ۱۰ درصد افزایش قیمت جهانی نفت بودیم.
سه عامل اثرگذار بر رشد قیمت نفت
این کارشناس اقتصاد بینالملل درباره دلایل افزایش قیمت نفت طی یک روز به میزان ده دلار بیان کرد: سه اتفاق باعث این افزایش شده است. البته از ابتدای جنگ تاکنون قیمت نفت حدود ۳۵ درصد افزایش یافته است.
وی افزود: نخستین عامل، مصاحبه وزیر انرژی قطر در روز گذشته بود که اعلام کرد ممکن است تمام کشورهای منطقه در روزهای آینده تولید خود را کاهش دهند یا حتی متوقف کنند.
صالحی ادامه داد: موضوع دوم، ناکارآمد ماندن طرح دو مادهای ترامپ بود. در سه روز گذشته طرحی را ارائه کرد که در ابتدا باعث اصلاح قیمتی و کاهش اندک قیمت نفت شد. دو ایده اصلی در این طرح وجود داشت؛ نخست اینکه آمریکا نفتکشها وتانکرها را در تنگه هرمز اسکورت میکند و دوم اینکه تسهیلات بیمهای برای نفتکشها فراهم میکند. به این معنا که به نفتکشها گفته شد از تنگه هرمز عبور کنند و آمریکا اجازه نمیدهد مورد اصابت قرار بگیرند و اگر همچنین اتفاقی رخ دهد، خسارت آنها از طریق پوشش بیمهای جبران خواهد شد. وی تصریح کرد: با وجود این پیشنهادها، در عمل هیچ نفتکشی آن را نپذیرفته و به آن اعتنایی نکرده است؛ زیرا واقعیت این است که تنها تعداد بسیار محدودی نفتکش از ابتدای جنگ با اجازه ایران توانستهاند از تنگه هرمز عبور کنند و سایر نفتکشها نتوانستهاند عبور کنند.
این کارشناس همچنین گفت: چند روز قبل عراق نیز اعلام کرده بود که ممکن است طی سه تا چهار روز آینده حدود سه میلیون بشکه از تولید نفت خود را کاهش دهد.
صالحی افزود: نکته سوم نیز موضع ایران در روزهای گذشته درباره عدم مذاکره بود که باعث شد بازار نفت متوجه جدی بودن شرایط شود. به همین دلیل از ابتدای جنگ تاکنون حدود ۳۵ درصد افزایش قیمت نفت داشتهایم و قیمت نفت اکنون به حدود ۹۴ دلار رسیده است.
دلایل افزایش قیمت گاز
وی ادامه داد: اما در حوزه گاز وضعیت حتی جالبتر است. در این حوزه شاهد افزایش قیمت بین ۸۵ تا ۱۰۰ درصد بودهایم. دلیل این مسئله آن است که ذخیرهسازی گاز از نظر فنی بسیار دشوارتر از نفت است. صالحی توضیح داد: در حوزه نفت با وجود بسته شدن تنگه هرمز، به دلیل ذخایر نفتی روی آب که حدود ۴۰ تا ۵۰ میلیون بشکه برآورد میشود، عرضه تا حدی مدیریت شده است. به همین دلیل قیمت نفت تا حدودی کنترل شده است، اما در حوزه گاز چنین ظرفیت ذخیرهسازی گستردهای وجود ندارد. وی افزود: بزرگترین ذخیرهکننده گاز در جهان اروپا است اما در حال حاضر در ماه مارس حجم ذخایر گاز این قاره به پایینترین سطح خود در چهار تا پنج سال گذشته رسیده است؛ بهطوری که تنها حدود بیست و دو درصد از مخازن آنها پر است، در حالی که در این زمان از سال به طور میانگین حدود ۴۵ درصد از مخازن باید پر باشد. این کارشناس ادامه داد: معنای این وضعیت آن است که افزایش قیمتی که اکنون در بازار گاز رخ داده، در بازار نفت نیز با فاصله زمانی بیشتری تکرار خواهد شد؛ زیرا ذخایر نفتی موجود روی آب بهتدریج مصرف میشود.
چشم انداز نفت ۲۰۰ دلاری
وی گفت: پیشببینیها مؤسسات مختلف نشان میدهد کف قیمت نفت میتواند در محدوده ۱۳۰ تا ۱۴۰ دلار قرار گیرد. برای مثال، دویچه بانک قیمت ۲۰۰ دلاری را پیشبینی کرده است. مؤسسه CSIS نیز که اتفاقاً رویکردی ضدایرانی دارد، قیمت حدود ۱۳۰ دلار را برآورد کرده و مؤسسه آکسفورد انرژی نیز جنگ ایران را از منظر انرژی مشابه جنگ اوکراین ارزیابی کرده است. صالحی توضیح داد: جنگ اوکراین برای اروپاییها بسیار مهم بود، زیرا بخش عمده گاز اروپا از طریق روسیه تأمین میشود. اگر مؤسسه آکسفورد انرژی جنگ ایران را از منظر انرژی مشابه آن ارزیابی کرده باشد، به این معناست که ممکن است با قیمتهای بسیار بالا در بازار گاز مواجه شویم؛ حتی تا حدود ۲۵۰ تا ۳۰۰ دلار به ازای هر مگاواتساعت، همانگونه که در سال ۲۰۲۲ نیز چنین اتفاقی رخ داد. وی در پایان با اشاره به تحولات سیاسی آمریکا گفت: در ماه نوامبر امسال انتخابات درونحزبی آمریکا برگزار میشود. اگرچه برخی میگویند آمریکا تولیدکننده بزرگ نفت است، اما واقعیت این است که مهمترین دستاورد ترامپ طی ۱۳ تا ۱۴ ماه گذشته کاهش ۷۰ تا ۸۰ درصدی قیمت انرژی در آمریکا بوده است؛ دستاوردی که اکنون بخش زیادی از آن در حال از بین رفتن است. اگر روند کنونی ادامه یابد، به احتمال زیاد ترامپ انتخابات نوامبر را خواهد باخت.